İnsan İnkişafına Mane Olan Amillər: Yoxsulluq. Yoxsulluğun Qeyri-iqtisadi Amilləri. Yoxsulluq ilə Mübarizə Proqramları. Azərbaycanda Yoxsulluğun Azalma Dinamikası

AZƏRBAYCAN DİLLƏR UNİVERSİTETİ

Fakültə : Regionşünaslıq və Beynəlxalq Münasibətlər

İxtisas  : Cənub-Şərqi Asiya və İndoneziyaşünaslıq

468-ci Qrup tələbəsi

İskəndərov Elmar

SƏRBƏST İŞ

MÖVZU

İnsan İnkişafına Mane Olan Amillər: Yoxsulluq. Yoxsulluğun Qeyri-iqtisadi Amilləri. Yoxsulluq ilə Mübarizə Proqramları. Azərbaycanda Yoxsulluğun Azalma Dinamikası

Yoxsulluq, insanların öz gündəlik maddi ehtiyyaclarının hamısını və ya böyük bir qismini təmin edə bilmədikləri bir vəziyyətdir. Yoxsulluğun əsasını xüsusilə yemək, içmək və geyim kimi əsas ehtiyyacların təmin oluna bilməməsi təşkil edir. Lakin, inkişaf etmiş dövlətlərdə yoxsulluğun əsas xüsusiyyətləri müxtəlif cür qəbul edlimişdir. İnkişaf etmiş dövlətlərdə yoxsulluğun əsas göstəriciləri:

·        Əhali arasında funksional savadsızlığın səviyyəsi

·        Ölkədə yoxsulluq həddindən aşağı səviyyədə gəlirləri olan əhalinin faizi

·        12 aydan artıq müddət dövründə işsiz qalan əhalinin faizi

Yoxsulluğun əsas amilləri:

Yoxsulluğun meydana gəlməsi səbəbi ayrı-ayrı bölgə və regionlarda, müxtəlif cür qəbul edilmişdir. Əsas amillər arasında Təbii-coğrafi amillər, iqtisadi amillər, siyasi və sosial amillər sadalana bilər.

Təbii-coğrafi amillər

Təbii-coğrafi amillərin əsasını təbii fəlakətlər, yaşıllıqların azalması və quraqlıq kimi səbəblər təşkil etsə də, bu problemlərin yaranmasında meşələrin insanlar tərəfindən qırılması əsas rol oynayır. Əkinçiliyə yararlı olan torpaqlarda yanlış gübrələmə, suvarma üçün sudan ifrat dərəcədə istifadə edilməsi, bölgədə qıtlığa və yoxsulluğa yol aça bilir. Beləliklə, suyun və qidanın tam olaraq kifayət etmədiyi yerlərdə yoxsulluğun qarşısının alınması mümkün deyil.

İqtisadi amillər

Yoxsulluğun bariz nümunələrindən olan iqtisadi amillər arasında işsizlik başlıca yeri tutur.

Siyasi amillər

Siyasi qüvvələr, böyük yoxsulluqlara səbəb ola bilər. Yanlış siyasət, təhsilə ayrılan dəstəyin çox az olması, yoxsul bir nəsil yetişməsinə səbəb olur.

Sosial amillər

Demoqrafik partlayışın yüksək olduğu ölkələrdə yoxsulluq aktual bir problemdir. Xüsusilə ailə planlaşdırılması siyasətinin zəif olduğu ölkələrdə bu problem böyük bir rezonans doğurmaqdadır. Bundan başqa, müharibələr, savaşlar, soyqırımlar insanların uzun müddət yoxsulluq içində yaşamasına səbəb olmuşdur.

Dünyada Qlobal Yoxsulluq dərəcəsinin müəyyən edilməsinin yeni üsulu tətbiq edilməyə başlanır

 Çox ölçülü Yoxsulluq İndeksi adı daşıyan bu göstərici dünya boyu yoxsulluğun daha dəqiq mənzərəsini təsvir etməyə kömək edir. İndiyə qədər dünyada yoxsulluğun ölçüsü üçün cəmi bir parametrdən istifadə olunurdu - deyilirdi ki, adambaşına gündəlik qazancın 1 dollar civarında olması yoxsulluq əlamətidir. Lakin yoxsulluğun yeni üsulla ölçüsü, elmi dairələr tərəfindən uzun illər ərzində aparılmış araşdırmaların nəticəsidir. Alimlər hesab edir ki, təkcə qazancı ölçməklə, insanların nə dərəcədə yoxsul olmalarını tam şəkildə əks etdirmək mümükün deyil. Tədqiqatçılar hesab edir ki, gəlirlə yanaşı, eləcə də təmiz sudan, kanalizasiya sistemindən, məqbul qiymətə elektrikdən istifadə etmək imkanları insanların malik olduqları rifah dərəcəsinin daha dəqiq ölçülməsini təmin edir.

Yeni indeks əsasında aparılmış ölçülərə görə, Efiopiada əhalinin 90 faizi yoxsul saylır. Halbuki tək gəlir ölçüsü əsasında müəyyən edilmiş yoxsulluq səviyyəsi bu ölkədə 38 faiz təşkil edib. Yeni indeks ölçüsü çərçivəsində ən yoxsul ölkə Niger olub - burada yoxsulluq dərəcəsi 93 faizdir. Dünyanın yoxsul əhalisinin 25 faizi Afrikanın payına düşür. Yoxsulların yarıdan çoxu isə Cənubi Asiyada yaşayır - Əsasən Hindistan və Banqladeşdə. MPİ kimi işarələn yeni yoxsulluq indeksi dünya boyu yoxsulluq ilə mübarizənin hədəflərini daha dəqiq müəyyən etməyə kömək edəcək.

Dünyada Yoxsulluğun Səviyyəsi

BMT baş katibi Pan Gi Mun 17 oktyabr – Beynəlxalq Yoxsulluqla Mübarizə Günü ilə əlaqədar üzv dövlətlərə müraciət edib.
BMT-nin Azərbaycan nümayəndəliyindən verilən məlumata görə, müraciətdə deyilir: “Son hesablamalara əsasən, qlobal maliyyə böhranı 50 milyon iş yerinin itirilməsinə səbəb olub. 2009-cu ildə 100 milyona yaxın insan ifrat yoxsulluq şəraitində yaşayır. İqlim dəyişmələri problemi isə vəziyyəti daha da ağırlaşdıracaq.

ABŞ-da Yoxsulluğun Səviyyəsi

Birləşmiş Ştatların əmək qabiliyyətli, lakin yoxsulluq həddində yaşayan sakinlərinin sayı rekord həddə çatıb.

Yerli mətbuatın yazdığına görə, son qlobal iqtisadi böhrandan sonra ABŞ-da hər 7 ailədən 1-i yoxsulluq şəraitində yaşayır. Ölkədə yoxsulluğun səviyyəsi 14,3%-dir və bu, 43,6 milyon nəfər deməkdir. Bu, 1960-cı ildən sonra Amerikada qeydə alınmış ən maksimal rəqəmdir.

Azərbaycanda Yoxsulluğun Azalma Dinamikası

12 -01 -2008 . «Yoxsulluq həddi 16%-ə düşüb»

2008-ci ildə minimum əmək haqqı və minimum pensiyanın həcmi artdı.

2007-ci ildə sosial məsələlərin həllinə də böyük diqqət yetirilib.

Bundan başqa, 2008-ci il yanvarın 1-dən minimum əmək haqqı və minimum pensiya 20% artırılaraq 60 manata çatdırılıb: «Nəzərə alsaq ki, bir neçə il bundan əvvəl bu rəqəm haradasa 9 manat səviyyəsində idi, bu, böyük irəliləyişdir. Hazırda 90 manatdır və şübhə yoxdur ki, 2011-ci ildə minimum əmək haqqı və minimum pensiyanın həcmi yenə də artırılmalıdır».

Ünvanlı sosial yadım proqramı da uğurla icra edilir, bu proqramla 78 min ailə əhatə olunur və orta hesabla hər bir ailəyə dövlət tərəfindən verilən yardım təxminən 100 dollar təşkil edir və bu proses bundan sonra da davam etdiriləcək

Əgər 2003-cü ildə Azərbaycanda yoxsulluq şəraitində yaşayanlar 49% idisə, 2008-ci ilin yanvarın 1-nə bu göstərici 16%-ə düşüb»

XX ƏSRİN II YARISINDA İNDONEZİYADA XARİCİ TURİZMİN İNKİŞAF İSTİQAMƏTLƏRİ

AZƏRBAYCAN DİLLƏR UNİVERSİTETİ

Fakültə : Regionşünaslıq və Beynəlxalq Münasibətlər

İxtisas  : Cənub-Şərqi Asiya və İndoneziyaşünaslıq

468-ci Qrup tələbəsi

İskəndərov Elmar

ELMİ İŞ

MÖVZU

XX ƏSRİN II YARISINDA İNDONEZİYADA XARİCİ TURİZMİN İNKİŞAF İSTİQAMƏTLƏRİ

     İndoneziya – Cənub-Şərqi Asiyanın turizm üçün ən cazibədar və perspektivli, böyük ölçülü və sonu olmayan imkanlar ölkəsidir. Planetin ən böyük arxipelağı olan – Malay arxipelağının 13677(son məlumatlara görə 17508) adalarını əhatə edən İndoneziya öz zənginliyi və rəngarəngliyi ilə hər kəsi heyrətə gətirən bütöv bir dünyadır. İndoneziya adalarının 60%-90%-i sıx meşələrlə örtülüdür və “dünyanın ağ-ciyərləri” adlandırılır. Indoneziya dünyada mövcud olan gül növlərinin 11%-nin, məməli heyvanların 12%-nin, quş növlərinin 17%-nin və balıq növlərinin 37%-nin “evi” sayılır.

     İndoneziya adaları ekvator boyunca yerləşərək, 5000 km ərazidə uzanır. Ərazisi isə, 1,908 min kvadrat km-dir. Hal-hazırda, insanlar bu adaların yalnız yarısında məskunlaşıb, məşhur turist adalarının sayı isə 20-dən çoxdur. 2010-cu il hesablamalarına görə, İndoneziyanın əhalisi 245 milyon nəfər olub. Əhalisinin sayına görə, dünyada Çin, Hindistan və ABŞ-dan sonra 4-cü yeri tutur. Yava və Madura adaları isə dünyanın ən sıx məskunlaşmış adaları hesab olunur. İndoneziyanın ərazisinin 7%-ni təşkil edən Yava və Madurada ölkə əhalisinin 70%-i yaşayır.

     İndoneziya dünyada palma yağı və kakao istehsalına görə 1-ci yerdə, kauçuk istehsalına görə 2-ci yerdə, mayeləşdirilmiş qaz və idman ayaqqabılarının istehsalına görə üçüncü yerdə, kofe istehsalına görə 4-cü, paltar eksportuna görə 9-cu yerdə durur.

     İndoneziyanın investisiya siyasəti 2011-ci il üçün 20 milyard investisiyanı cəlb etməyi nəzərdə tutur ki, bunun da əksər hissəsi turizm sektorunun payına düşməlidir.

     İndoneziyaya turistlərin ən çox axını avqust ayında, Milad və Yeni il ərəfəsində baş verir. İndoneziyanın iqlim şəraiti turistləri ilboyu qarşılamağa imkan verir.

     XX-ci əsrin 80-ci illərindən başlayaraq İndoneziya hökuməti beynəlxalq turizmin həvəsləndirilməsi siyasəti yürüdür. Turizm sektoru ölkənin ÜDM-nin 10,3%-ni və iş yerlərinin 8,5%-ni təşkil edir. Turizm sektorundan olan gəlirlər 1995-ci ildə 5,2 milyard dollara çatıb. Mehmanxana və nəqliyyat şəbəkələrinə dövlət investisiyalarının yatırılması nəticəsində turizm sektorunun material-texniki vəziyyəti yaxşılaşıb, kurort zonaları, park-qoruqlar genişlənib. 1990-cı illərin əvvəllərində viza və gömrük rejimlərinin yumşaldılması nəticəsində turizm ölkə iqtisadiyyatının daha çox inkişaf edən sahələrindən birinə çevrilib. Məsələn, 1991-ci ildə ölkəyə 2,5 milyon turist gəldiyi halda, 1992-ci ildə 3 milyon, 1995-ci ildə 4,5 milyon, 1996-cı ildə 5 milyon, 1998-ci ildə 4,3 milyon turist gəlib. 1990-cı illərin sonunda turistlərin sayının azalmasının səbəbi təbiət kataklizmlərinin baş verməsi idi. Sonra isə iqtisadi böhran, bölgədəki qeyri-sabitlik turizm axınına mənfi təsir göstərib. Lakin, 2002-ci ildən etibarən turizm sektorunda yenidən canlanma baş verib, İndoneziyaya gələn turistlərin sayı 5 milyonu ötüb və sonrakı illərdə də artan tempdə inkişaf edib. Turistlərin əksəriyyəti Sinqapur(30%), Yaponiya(13%), Tayvan, Malayziya, Avstraliya, ABŞ, Rusiya, Hollandiya, Almaniya və digər Avropa ölkələrinin payına düşür. Hava daşımalarını artırmaq, turizm sənayesini inkişaf etdirmək üçün ölkədə hava nəqliyyatının modernizasiyası həyata keçirilir. Təkcə, 2010-cu ildə 15 milyon sərnişin daşınıb. İndoneziyanın böyük hava limanları- “Sukarno-Hatta” beynəlxalq hava limanı (Cakarta), “Halim Perdanakusuma” (Cakarta), “Djuanda” (Surabaya, Yava), “Nqurahray” (Denpasar, Bali), “Poloniya” ( Medan, Sumatra), “Sam Ratulanqi” (Manado, Sulavesi), “Hasanuddin” (Makassar, Sulavesi) kimi hava limanlarıdır.

     2006-ci ildə İndoneziyaya təkcə Rusiyadan 43 min nəfər turist gedib. 2007-ci ildə isə bu rəqəm 51 min nəfər təşkil edib ki, bu da 2006-cı il ilə müqayisədə 20% çoxdu. Bu rəqəm hər il sürətlə artır. Rusiya vətəndaşlarının ən çox üstünlük verdiyi ərazi isə Bali adasıdır. İndoneziya Respublikasının Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin beynəlxalq inkişaf direktoru İ Qde Pitana bildirib ki, təkcə 2008-ci ildə İndoneziya turizm sənayesini daha da inkişaf etdirmək üçün 10 nəhəng turizm festivalına qatılıb. O, keçirilən konfrans və festivallar zamanı bildirib ki: “İndoneziyanın turizmi təkcə Bali adasından ibarət deyil. Əgər müqayisə etsək, İndoneziya arxipelağı bütövlükdə Karib regionundan balaca olmaz. İndoneziya 17 min adadan ibarətdir və sizə 17 min gün lazımdır ki, bu adaların hər birində cəmi 1 gün olasınız.” O deyib ki, nazirlik İndoneziyanın daha 10 turist bölgəsinin tanıdılması istiqamətində iş aparır. Məqsəd ən azı Bali adasındakı kimi, turizm infrastrukturunu(otellər, xidmət, təhlükəsizlik) yaratmaqdır. Ənənəvi çimərliklərdən başqa burada qolf, dayvinq xidmətləri də var. İndoneziyada ekoturzim inkişaf edib, ölkədə unikal flora və faunalı 50 milli park fəaliyyət göstərir. Ancaq, bütünlükdə İndoneziya Avropalı turistlər üçün Cənub-Şərqi Asiyanın mədəniyyəti və ekzotik təbiəti ilə tanışlıq deməkdir.

İNDONEZİYANIN BATİK VƏ KEBAYA PARÇALARI

AZƏRBAYCAN DİLLƏR UNİVERSİTETİ

Fakültə : Regionşünaslıq və Beynəlxalq Münasibətlər

İxtisas  : Cənub-Şərqi Asiya və İndoneziyaşünaslıq

468-ci Qrup tələbəsi

İskəndərov Elmar

SƏRBƏST İŞ

MÖVZU

İNDONEZİYANIN BATİK VƏ KEBAYA PARÇALARI

  

                 

Plan:

1. İndoneziyada modaya ümumi baxış.

2. Batik İndoneziyanın milli fəxri və İndoneziya xalqının milli sərvətidir.

3. Batikin mənşəyi.

4. Hazırlanma üsuluna görə batikin növləri.

5. İndoneziya Batiki ilə Azərbaycan toxuculuq nümunəsi olan kəlağayının müqaisəsi.

6. Kebaya geyimi haqqında ümümi məlumat.

7. Kebayanın mənşəyi.

8. Kebayanın müasir İndoneziya modasında yeri.

           

     Biz, İndoneziya sözünü ifadə edən zaman gözümüzün önündə ilk olaraq bol günəş şüası ilə isinmiş ekzotik çimərliklər və həmişə gülümsəyən, mehriban və qonaqpərvər insanlar canlanır...

Doğrudur, bu ölkə moda sənayesi ilə az assosiyasıya olunur, lakin, İndoneziyada Dünya modasına təsir etmək üçün ilkin şərtlər mövcuddur: Bir faktora nəzər salaq ki, İndoneziya qadınları arasında nəsldən-nəslə keçən unikal bir bacarıq mövcuddur, bu bacarıq onların nadir, qəliz naxışlarla bəzədilmiş parçalar hazırlamaq bacarığıdır. Bugün, həmin bacarıq milli fəxr və sözün əsl mənasında xalqın milli sərvətinə çevrilmişdir.

    

     Məhz bu səbəbdəndir ki, bugün Dünya modasının professional və həvəskar dizaynerləri, İndoneziya dizaynerlərinin yaradıcı incəsənət potensialına xüsusi maraqla yanaşırlar. Bu baxımdan, İndoneziyanın gənc dizaynerlərindən biri olan Oskar Lavalatanı(Oscar Lawalata) göstərmək olar. Onun müasir dəbdə olan paltarları, İndoneziyanın ənənəvi parçaları olan Batik, Kebaya və Saronq ilə uyuşdurması İndoneziya modasında bir çevriliş kimi qiymətləndirilir. O, bu xüsusi istedadına görə, 2009-cu ildə İngiltərədə keçirilən London Moda Həftəsində ən yüksək mükafatlardan birinə “British Council IYCE” (International Young Creative Enterpreneur) layiq görülmüşdü.

     Danılmaz faktdır ki, İndoneziya modası da müasir modanın, Qərb modasının təsirlərinə məruz qalıb. Bugün, İndoneziya modası müasir modanın, xüsusilə, rəqabət tanımayan Avropa və Amerika modasının təsirlərinə məruz qalsa da, İndoneziya ənənəvi parçaları olan Batik, Kebaya və Saronq öz əhəmiyyətlərini itirməmişdir, əksinə, daha da müasirləşmiş, zənginləşmiş və hər zaman olduğu kimi İndoneziya xalqının milli sərvəti olaraq qalmışdır. Hətta, rəsmi görüşlər və mərasimlər, toy və yas və digər mərasimlər zamanı Batik parçasından olan geyimlərə üstünlük verilir.

    

Batik İndoneziyanın milli fəxri və İndoneziya xalqının milli sərvətidir.

     Batik- üzərində əl il çəkilmiş təsvir və naxışlardan ibarət bir parça növüdür. Bu parça ipək, pambıq, yun və sintetika ola bilər. Parçaya qələmə oxşar kiçik alətlə naxışlar vurulur, alətin uc hissəsində 10-20 milliqramlıq yarım-dairəvi kürəcik olur ki, bura da xüsusi maye(parafin,benzin, əridilmiş mum) doldurulur.

     Batik hələ qədim zamanlardan İndoneziya, Malayziya, Hindistan və digər xalqlar arasında məşhur olmuşdur. Avropada isə XX əsrdən bu parça ilə tanış olmuşlar.

Mənşəyi

     Batik- İndoneziya sözüdür. Daha doğrusu isə, Batik Yava dilindən iki sözün birləşməsindən meydana gəlmişdir: “amba”- şəkil çəkmək, cızmaq, naxış vurmaq mənasında və “titik”- damcı mənasında başa düşülür. Ümumilikdə isə, Batik İndoneziya dilində “mum damcısı ilə naxışlar vurulmuş parça” kimi başa düşülür. Buradan da, Batik sözünün feli yaranmışdır- Membatik- şəkil çəkmək, mum damcıları ilə örtmək, ştrixləmək və ya, bir sözlə, batik hazırlamaq deməkdir.

     Batikin hazırlanma texnikası ona əsaslanır ki, parafin, rezin kley, qatran və digər birləşmələr parçaya vurulur və kraskanı özlərindən keçirmirlər- yaxud, batik rəssamları dediyi kimi, bu birləşmələr parçanın ayrı-ayrı hissələrini kraskadan rezervləyir(qoruyur).

 

Hazırlanma Üsuluna görə Batikin Növləri

     Hazırlanma üsuluna görə Batikin iki növü vardır: Batik Tulis və Batik Çap(Batik Cap).

·         Batik Tulis- Batikin bu növü yalnız əl işinə əsaslanır. Parça qələmə oxşar alətlə naxışlanır. Batikin bu növünün hazırlanmasına ən azı 2-3 ay vaxt sərf edilir.

·         Batik Çap(Batik Cap)- Batikin bu növünün hazırlanması hazır qəliblərə əsaslanır. Parça xüsusi hazırlanmış, hazır qəliblər vasitəsilə naxışlanır. İstənilən naxışı əldə etmək üçün, hazır qəlibi mayeyə(əridilmiş mum, parafin) batırıb, sonra parçaya basırlar, 10-20 saniyədən sonra qəlib parçanın üzərindən götürülür. Batikin bu növünün hazrlanmasına ən azı 2-3 gün vaxt sərf edilir.

     İndoneziyada batik parçalarını hazırlamaq ənənəsi nəsldən-nəslə keçən sənətdir. Batikin bir sıra nümunələri, batik geyinən şəxsin statusunu-onun hansı təbəqəyə mənsub olduğunu, varlı, yaxud kasıb olmasını göstərir. Hətta, müasir dövrdə də, batikin bəzi nümunələri yalnız Coqcakarta və Solo(Surakarta) sultan ailəsinin üzvləri tərəfindən geyinilir.

     Batiki ilk dəfə dünyaya rəsmi şəkildə tanıdan Prezident Suharto olmuşdur. O, BMT-nin konfransında iştirak və çıxış edərkən batik parçasından olan paltar geyinmişdi.

İndoneziya Batiki, 2 oktyabr 2009-cu ildə, UNESCO-nun Qeyri-Maddi Mədəni İrs Siyahısına daxil edilib(Masterpieces of the Oral and Intangible Heritage of Humanity).

İndoneziya Batiki ilə Azərbaycan toxuculuq nümunəsi Kəlağayının müqaisəsi

___________________________________________________________

Baş örtüyü - Kəlağayı və Batik   

Azərbaycanın kəlağayı adlanan ipək sapdan toxunmuş dördkünc formalı qadın baş örtüyü üzərindəki naxışlarla batik parçaları üzərindəki naxışlar bir-birinə bənzəyirlər. Lakin, Azərbaycan toxuculuq nümunələri naxışlarının zənginliyi və mürəkkəbliyi ilə seçilirlər. Kəlağayı Azərbaycanda əsrlər boyu qadın geyimlərinin tərkib hissəsini təşkil etmişdir. Kəlağayı ilk dəfə Basqal kəndində hazırlanmışdır və özündə ştamplama(döymə, basmanaxış) metodu ilə təbii rəngləri birləşdirir. Ənənəvi olaraq, parça qadınlar tərəfindən baramadan hazırlanır, ona əridilmiş mum ilə naxışlar vurulması və digər əl işləri adətən bu sahədə peşəkar olan kişilərə həvalə olunur. Azərbaycanda kəlağayının toxuculuğu və istehsalı SSRİ-nin süqutundan sonra kəskin azalıb. Lakin, İnkişaf Elmi Cəmiyyəti ölkədə kəlağayı toxuculuğunu və istehsalını yenidən canlandırdı. Kəlağayı həm yaşlı, həm də cavan qadın və qızlar tərəfindən baş örtüyü kimi istifadə edilir. Cavan xanımlar daha çox parlaq rənglərə üstünlük verdiyi halda, yaşlı xanımlar daha çox tünd rənglərə üstünlük verirlər.

Azərbaycanda ulu əcdadlarımızın yaratdıqları və məşğul olduqları xalq sənətkarlığı nümunələri uzun əsrlərdən bəri qorunub saxlanmış, daha da inkişaf etdirilmişdir. Onlardan biri də qadınlar üçün hazırlanmış kəlağayılardır.

Kəlağayı - ipək sapdan toxunmuş dördkünc formalı qadın baş örtüyüdür. Azərbaycanın qərb zonasında buna “çarqat”da deyilir. Kəlağayı istehsalı Azərbaycanda qədimdən məlumdur. Təbriz, Gəncə, Şamaxı, Şəki, Naxçıvan şəhərlərində, İsmayıllı rayonunun Basqal qəsəbəsində yüksəkkeyfiyyətli kəlağayılar hazırlanırdı. Mənbələrin məlumatına görə, hələ orta əsrlərdən Gəncə və Basqal kəlağayıları xarici ölkələrə də ixrac olunurdu.

Kəlağayının yeləni (haşiyəsi), bəzən isə xonçası (ortası) basmanaxış üsulu ilə həndəsi və nəbati naxışlarla bəzədilirdi. Bu və ya digər şərbaflıq mərkəzinin kəlağayıları yeləndəki ornamentlərinə görə bir-birindən seçilirdi.

Yaşlı və qoca qadınlar kəlağayını çalma, yaxud dingə bağlayır, cavan qadınlar və qızlar isə örpək kimi istifadə edirdilər. Qadınlar yas mərasimində qara, toy mərasimində isə əlvan naxışlı kəlağayılar örtərdilər. Bu ənənə bu gün də davam edir.

Yaxın Şərq və Qafqaz xalqları arasında geniş yayılmış kəlağayılar ölçü və rəng cəhətdən müxtəlif olur. Adətən yaşlı qadınlar tünd, geniş ölçülü, gənc qadınlar isə ağ və əlvan rəngli kiçik ölçülü kəlağayılar örtürlər.

Basma naxış üsulu ilə naxışlanan Şərq motivli haşiyəli kəlağayılar ölkəmizin sərhədlərindən kənarda belə şöhrət qazanmışdır. Şəki və Basqal kəlağayıları sırasında “Şah buta”, “ Saya buta” , “Xırda buta” çeşnilərindən daha çox istifadə olunmuşdur . “Heyratı”, “Soğanı”, “İstiotu “, “Albuxarı”, “Abi”, “Yeləni” adlı əlvan kəlağayılar böyük şöhrət qazanmışdır. Bu ipək məhsulları yerli sakinlərin, qonaqların və turistlərin zövqünü oxşamış, bu sənət nümunələri sərgilərdə, yarmarkalarda nümayiş etdirilmişdir.

Hazırda ölkəmizdə kəlağayı toxuculuğu işini davam etdirən sülalələr çoxdur. Şəki şəhərində Şamilovlar nəsli bu sənətin mahir ustası sayılır. Mərhum Şövkətziya Şamilovun törəmələri indi bu sənəti uğurla davam etdirirlər. Onun oğlu Əmiraslan, nəvəsi Rəşadın xüsusi zövqlə toxuduqları kəlağayılar hamı tərəfindən bəyənilir.

Azərbaycanda milli dəyərlərimizi yaşadan zərif kəlağayı örtən qadınlarımız çoxdur. Onlar bu örtüklərdə daha cazibəli, daha füsunkar görünürlər.

Yeri gəlmişkən qeyd edək ki, kəlağayı istehsalında müxtəlif rəng cövhərlərindən istifadə olunur, müxtəlif bitki növlərindən-sumaq, zirinc, narınc, cır alma, zəfəran, qarağat və başqa bitkilərdən boyaqlar hazırlanır.

Bəli, el sənətinin zərif, rahat, qadınlara gözəllik gətirən, ismət simvolu, cah-calal əlbəsəsi sayılan kəlağayılar gəlin gedən qızlar üçün ən yaxşı hədiyyə ola bilər.

Kebaya

Kebaya, İndoneziya, Malayziya, Sinqapur, Bruney, cənubi Tayland və Myanma xanımları tərəfindən geyinilən ənənəvi paltar növüdür. Kebaya, adətən nazik parçadan hazırlanır və saronq, yaxud batik kain panjang(uzun parça) və digər ənənəvi və rəngbərəng motivli qadın geyimləri olan ikat, sonqket iə geyinilir.

Kebaya İndoneziyanın milli geyimidir. Yava, Sunda və Bali adalarının əhalisi arasında geniş yayılmışdır.

Mənşəyi

Kebaya, Ərəb ölkələri ilə ticarət əlaqələri nəticəsində Cənub-şərqi Asiya regionunda yayılmışdı. Kebaya, mənşəcə ərəb sözüdür, “abaya” sözündən götürülüb, mənası paltar, geyim deməkdir.

Yava adasında Macapahit krallığı dövründə geniş yayılmışdı. Kebaya, 15-16-cı əsrlərdə İndoneziya xanımları arasında geniş yayılmışdı. 1600-cü ildə, Yava adasında kebaya müqəddəs geyim növü kimi tanınırdı və bu geyimi yalnız kral ailəsi, aristokratlar və zadəganlar geyinə bilərdi. Tədricən, kebaya ticarət, diplomatiya və ictimai-sosial əlaqələr nəticəsində qonşu ərazilər olan Malakka, Bali, Sumatra, Kalimantan, Sulavesi, Sulu və Mindanao sultanlığında da yayıldı.

Bugün, Yava kebayası kimi tanınan geyim haqqında məlumatlara 1817-ci il Stanford Rafflzın qeydlərində də rast gəlmək olar.

Kebayanın Müasir İndoneziya Modasında Yeri

Ənənəvi Kebaya ilə yanaşı, İndoneziya dizaynerləri müasir dəblə səsləşmək üçün kebayanı modernləşdirməyə başlayıblar. Müasir dizayn kebayanın cins şalvar və yubka ilə də geyinilməsini mümkün edəcək. Toy və digər mərasimlər, eləcə də rəsmi görüşlər üçün dizaynerlər daha modern kebaya geyimlərini nümayiş etdiriblər.

Hal-hazırda, Sinqapur Hava Yollarının stüardessaları tərəfindən geyinilən “Singapore Girl” adlanan kebaya uniformasını Sinqapur Hava Yollarının stüardessaları üçün Fransız dizayneri Pierre Balmain hazırlamışdı.

Eyni zamanda, Garuda İndonesia-İndoneziya Hava Yolları və Malayziya Hava Yollarının stüardessaları da daha müasir kebaya nümunələrini geyinirlər.

Beləliklə, belə bir nəticəyə gəlmək olar ki, İndoneziya modasına Qərb modasının böyük təsiri olsa da, İndoneziyanın ənənəvi geyimləri olan Batik, Kebaya və digər geyimləri öz əhəmiyyətini itirməmiş, əksinə olaraq, daha da zənginləşmiş və modernləşmişdir.

Nüvə Silahlarının Əsaslı Səmərəsizliyi: Müharibədən Sonrakı Dövrdə Stabillik

AZƏRBAYCAN DİLLƏR UNİVERSİTETİ

Fakültə : Regionşünaslıq və Beynəlxalq Münasibətlər

İxtisas  : Cənub-Şərqi Asiya və İndoneziyaşünaslıq

468-ci Qrup tələbəsi

İskəndərov Elmar

TEZİS

MÖVZU

Nüvə Silahlarının Əsaslı Səmərəsizliyi: Müharibədən Sonrakı Dövrdə Stabillik

Tezisdə nüvə silahlarının müharibədən sonrakı dövrdə bizim həyatımıza təsiri mühüm yer alır. Bəziləri nüvə silahını faydalı, digərləri isə səmərəsiz hesab edirdi. Müdafiə analitiki Edward Luttwak belə bir fikir irəli sürür, “Biz 1945-ci ildən nüvə silahının köməyi ilə davamlı sülhə nail olmuşuq”. Bu fikrə tənqidi yanaşaraq belə hesab edirəm ki, bu fikir tamamilə yanlışdır. Çünki, sülhü nüvə silahı olmadan da təmin etmək olar. Nüvə silahına sahib olmaqla, digər ölkələri qorxu altında saxlamaqla sülhə nail olmaq olmaz. Əksinə, nüvə silahı olmayan ölkələr də onu əldə etməyə çalışacaqlar, hal-hazırda İranı buna misal göstərmək olar.

Amma, bu fikir özünü o zaman doğruldur ki, hər iki rəqabət aparan ölkə nüvə silahına malik olur.

Robert Art və Kennet Volts belə nəticəyə gəlirlər ki, “ABŞ və SSRİ, eləcə də, NATO və Varşava Paktı arasında müharibə praktik cəhətdən sıfıra bərabər idi, çünki, hər iki blok nüvə silahına malik idi.” Belə hesab edirəm ki, o zaman ən optimal çıxış yolu soyuq müharibə idi, ondan da kimin qalib çıxdığı artıq bəllidir. “Bir güllə belə atılmadan” SSRİ çökdü.

Ancaq, nüvə silahlarının mövcudluğu hər zaman bir fəlakət baş verəcəyinə qarantdır. Jonathan Schell haqlı olaraq vurğulayır ki, “Əgər biz oyanıb dünyanı nüvə silahlarından təmizləməsək, hər şey məhv olacaq”.

Lakin, bu məqalə hər iki baxışı götürür və sonda belə bir nəticəyə gəlir ki, nüvə silahları nə əsaslı stabillik vəd edir, nə də ki ona ciddi bir hədə ola bilər. II Dünya müharibəsindən sonrakı uzun müddətli sülhü nüvə silahlarının mövcudluğu və ya nüvə dövrü ilə əlaqələndirmək düzgün deyil, çünki, bu uzun tarixi prosesin nəticəsidir.

Amma, nüvə silahlarının mövcudluğu III Dünya müharibəsinin olmayacağına zəmanət verə bilməz, əksinə, III Dünya müharibəsi nüvə müharibəsi ola bilər. I Dünya müharibəsinin acı xatirələri, II Dünya müharibəsindən heç də geri qalmırdı, lakin, bu xatirələr, növbəti müharibənin qarşısını almadı.

Müharibə ABŞ üçün biznesdir(Denis Brogan). Doğurdan da, Dünya müharibələrinin gedişində, ABŞ müharibədən öz xeyrinə istifadə edirdi. Belə ki, müharibədən sonra zəifləmiş ölkələr ABŞ-dan iqtisadi asılılığa düşürdülər, çünki, müharibə zamanı ABŞ onlara çoxlu kredit vermişdi və bunu qaytarmaq lazım idi. Bu isə, iqtisadiyyatı tənəzzülə uğramış, yenicə müahribədən çıxmış ölkələr üçün heç də asand deyildi. Prezident Truman belə hesab edirdi ki, onun nüvə hədəsi 1946-cı ildə Sovetləri İrandan çıxmağa, Eyzenhauer isə hesab edirdi ki, nüvə qorxusu, 1953-cü ildə Koreya müharibəsindən sonra Çini məhsuldar danışıqlara gətirdi.

Ancaq, McGeorge Bundy bu hadisələri qiymətləndirərkən bildirmişdi ki, heç bir hadisədə nüvə faktoru həlledici rol oynamayıb. Bu hadisələrdə, İranda hökümətin manevrləri və Stalinin ölümü əsas rol oynayırdı.

Nüvə silahlarının mövcudluğu, nüvə müharibəsi qorxusunu həmşə yaşadacaq. II Dünya müharibəsindən sonra belə bir müharibə olmasa da, onun nişanələri(olma ehtimalları) olub: Berlin blokadası(1948-49), Tayvan boğazı(1954-55 və 1958), Livan(1958), Berlin(1958 və 1961), Kuba böhranı(1962), 6 günlük müharibə(1967), Sovet-Çin qarşıdurması(1969), Yom Kippur müharibəsi(1973) Şimali-Cənubi Koreya(2010) və s. 

Adat-Adat Perkawinan di Azerbaijan

Tradisi Pernikahan di Azerbaijan

Salah satu adat-adat antara lain yang terkenal di Azerbaijan adalah adat-adat perkawinan. Pernikahan adalah salah satu perwujudan paling indah dan kaya dari nilai-nilai spiritual Azerbaijan. Di Azerbaijan pernikahan terdiri dari beberapa tahapan:

• Persetujuan dari pengantin wanita (jodoh),
• Mengusulkan perkawinan,
• Pertunangan,
• Pesta pernikahan.

Qız bəyənmə və ya qızgörmə - Menyukai perempuan atau melihat perempuan

Pada umumnya, setelah pria melihat perempuan, dia memutuskan agar dia menyukai gadis itu, dia memberi tahu kepada sanak saudaranya. Mereka mendapatkan informasi tentang tempat tinggal, ibu, ayah, saudara perempuan, dan saudara laki-laki perempuan tersebut. Setelah itu, jika orang tua pria menyetujui tentang itu, mereka memberi tahu kepada sanak saudara perempuan, yaitu tante, bibi, dan ibu perempuan.

Persetujuan pengantin wanita

Dalam beberapa kasus, ibu atau adik pergi ke rumah calon pengantin. Dalam hal ini gadis itu akan berpura-pura ketidaktahuan misi mereka dan melayani teh untuk tamu apapun.
Pada zaman dulu, gadis itu tidak diminta untuk menyatakan pendapatnya tentang pernikahan. Kemudian, ketika gadis diminta untuk menyatakan pendapatnya, dia akan menjawab "orang tua saya tahu lebih baik, apa yang baik bagiku". Dalam keluarga bangsawan gadis-gadis biasanya diminta, dan akan didengarkan.

Xəbər göndərmə - Memberi tahu

Sanak saudara dan keluarga pria mencari, dan menemukan orang yang pantas untuk memberi tahu kepada keluarga perempuan bahwa siapa yang akan datang untuk menjodohkan(elçilik) perempuan mereka. Misinya adalah untuk bercerita tentang niat mempelai pria dari merayu.  Kadang-kadang, keluarga perempuan tidak memberi persetujuan mereka. Bila melihat peristiwa itu, biasanya, orang yang dihormati oleh semua di daerah tersebut mencoba memperoleh persetujuan keluarga perempuan.

Tahap yang mengusulkan pernikahan yang mengikuti 'persetujuan gadis' adalah peristiwa yang sangat penting dalam kehidupan sebuah keluarga Azerbaijan.

Elçilik - Lamaran

Mencari saran dari kerabat dan tetua sebelum mengajukan perkawinan telah lama menjadi kebiasaan. Seorang mak comblang (elchi-lamaran) melaksanakan wewenang khusus atas umat. Orang yang dikirim ke mengusulkan perkawinan harus berbakat dan seorang komunikator yang baik. Mak comblang itu diharapkan untuk melanjutkan langsung ke intinya, menggunakan kata-kata pilihan untuk membenarkan pikiran mereka sendiri. Comblang ini biasanya seorang kakek, ayah dan paman pengantin pria.

Menurut adat dan tradisi, comblang diterima dengan hormat oleh keluarga gadis itu, karena mereka dianggap sebagai utusan dari Allah. Bahkan jika mereka tidak menyetujui pernikahan, keluarga pengantin wanita harus menghormati calo, menerima dan melihat mereka pergi dengan martabat.

Seperti biasanya, orang pertama yang datang ke rumah gadis itu adalah dua perempuan - ibu mempelai pria dan salah satu kerabat dekatnya. Begitu perempuan datang ke perjanjian, itu adalah waktu untuk pertemuan kedua kepala keluarga.
Ayah mempelai pria datang ke rumah pengantin wanita dengan tiga orang dihormati. Dengan semua perilaku mereka, mereka mencoba untuk mengkomunikasikan niat mereka.
Ayah gadis itu tidak memberikan persetujuannya pada awalnya. Ia harus berbicara selama ini dengan putrinya. Terlepas dari kenyataan bahwa suatu “sufra” akan diletakkan (taplak meja biasanya ditetapkan pada lantai atau di atas meja rendah untuk makan) bagi pengunjung, calo mempelai pria tidak  keluar untuk makanan sampai mereka menerima jawaban positif. Hanya setelah persetujuan pengantin diberikan, yaitu, biasanya calo dimasukkan gula ke dalam teh mereka, mengatakan "Biarkan Allah memberkati mereka!" (Allah Mübarək eləsin!). Semua orang duduk di meja mengatakan "Amin". Kemudian kerabat baru memberi selamat satu sama lain, dan mempermanis mulut mereka. Kemudian pilaf(aş) dibawa, dan pengantin pria yang disebut tunangan menempatkan cincin pertunangan ke jari pengantin wanita dan untuk kepercayaan menutup kepalanya dengan syal. Di beberapa daerah Azerbaijan upacara ini disebut 'afirmasi'. Pengantin wanita bergiliran meletakkan tangan kanannya pada setiap kepala teman-teman yang belum menikah, membiarkan mereka untuk mencoba cincinnya. Mereka mengatakan bahwa gadis itu yang pertama untuk mencoba cincin itu akan menjadi yang berikutnya untuk menikah.  

Berita tentang lamaran disambut dengan sukacita oleh saudara, teman dan tetangga gadis itu, orang tuanya mengucapkan selamat. Sejak "persetujuan" gadis itu telah diberikan, ia dan pemuda dianggap "bertunangan".

Melamar

Di sebagian besar wilayah Azerbaijan, upacara untuk mengusulkan perkawinan dan upacara pertunangan telah dicampur. Sebagai sebuah cincin dan syal yang biasanya dibawa ke pertunangan, upacara ini juga disebut 'mengambil sebuah cincin dan selendang' di Baku, Tabriz, Syirwan, Lenkeran dan daerah lainnya.

Pada 'Nishan khonchasi' hari keterlibatan (keterlibatan nampan biasanya diisi dengan permen dan hadiah) diambil oleh keluarga mempelai pria ke rumah gadis itu. Tergantung pada cara keluarga, bersama dengan sebuah cincin dan jilbab, anting-anting, gelang, kalung, liontin dan perhiasan lainnya, potongan 1 atau 2 dari kain untuk membuat pakaian dan berbagai manisan juga ada di antara hadiah. Selain ibu dan saudari dari calon mempelai pria, kerabat terdekatnya juga akan mempersiapkan khoncha(nampan) dan pergi ke rumah gadis itu. Baki tidak dikembalikan kosong. Keluarga gadis itu kembali suatu khoncha khusus yang disebut 'roti dan gula' (kəllə qənd) ke rumah pengantin pria di baki yang sama. Biasanya bagian atas sepotong gula rusak dan meletakkan di atas nampan.

Setelah pertunangan, pasangan itu dianggap resmi bertunangan. Dari hari pertunangan, tunangan itu harus setengah menutupi wajahnya dengan jilbab di hadapan kerabat pengantin pria dan pengantin pria harus menghindari pertemuan kerabat dekat pengantin wanita.

Dalam rangka untuk membiarkan mereka terbiasa satu sama lain setelah pertunangan, yang bertunangan diizinkan untuk melihat satu sama lain dengan persetujuan dari kedua keluarga. Kebiasaan ini, yang disebut 'adakhlibazlig' (pertemuan pasangan bertunangan) adalah baik dijelaskan dalam komedi musikal "Tidak ini Satu, maka itu Satu" oleh penyusun besar, U. Hajibeyov.

Selama liburan di "Novruz", "Ramadhan" dan Hari Raya Muslim Pengorbanan, keluarga mempelai pria biasanya dikirim menyajikan meriah untuk pengantin wanita. Dalam Pesta Muslim Pengorbanan, seekor domba jantan dengan syal sutra terikat di lehernya dikirim. Menurut adat, keluarga mempelai pria membeli pakaian untuk gadis bertunangan sementara ia tinggal di rumah ayahnya.

Perayaan pernikahan

Setelah keterlibatan resmi, keluarga mempelai pria mulai mempersiapkan pernikahan besar. Semua jenis pakaian dan perhiasan dibeli untuk pengantin wanita. Keluarga pengantin perempuan juga mulai melakukan persiapan mas kawin(cehiz). Pada keluarga kaya, mas kawin pengantin akan dirakit sepanjang hidupnya. Dekat dengan hari pernikahan, kerabat dan tetangga berkumpul untuk mempersiapkan ranjang pengantin dan mengatur mahar.

Menurut adat rakyat, sebelum pesta pernikahan, pengantin wanita akan diberikan selimut, kasur, bantal, sebuah nazbalish (bantal, besar lunak), bantal, karpet, panci tembaga dan dapur lainnya. Semua ini ditambahkan ke mas kawinnya.

Upacara pernikahan pertama diadakan di rumah pengantin perempuan. Keluarga mempelai pria menutupi biaya. Beberapa ekor domba jantan dengan kain merah terikat di lehernya dan berbagai bahan makanan juga disediakan.

Paltarkesdi
Salah satu tradisi pernikahan disebut 'paltarkesdi' (upacara ritual untuk gaun penjahit dan tampilan untuk pengantin (tradisi Azerbaijan tua).

Pada tahun 1940, para ahli etnografi, Rakhshanda Babayeva, menggambarkan sebuah upacara 'paltarkesdi' dalam bukunya, "kebiasaan Pernikahan dari kota Guba": "Ibu mempelai pria mengirim pesan ke rumah pengantin perempuan dan memperingatkan mereka bahwa, mereka akan datang hari berikutnya untuk upacara ”paltarkesdi”. Begitu ibu pengantin perempuan mendapat pesan dia mulai persiapan dan mengundang beberapa wanita kerabat dekat. Pada hari yang ditentukan ibu mempelai pria datang dengan sekitar sepuluh kerabat dekat dan tetangga. Para pengunjung duduk di bantal tersebar di karpet dan mulai berbicara. Sebuah taplak meja besar itu dibawa dan diletakkan di tengah ruangan. Seseorang dari keluarga pengantin perempuan menempatkan baju ke tengah dan mulai mengambil kain dan meletakkan mereka pada taplak meja. Kemudian gaun dan blus milik pengantin wanita dibawa, dan digunakan sebagai panduan beberapa baju yang berukuran dan dipotong dari kain yang panjang. Setelah menjahit pakaian, semua orang berharap: "Allah memberkati mereka! Semoga mereka memiliki putra dan putri, dan tumbuh tua bersama-sama".

Pengantin pernikahan
Untuk tamu yang diundang untuk upacara paltarkesdi, sebuah pilaf ayam, dibumbui dengan kunyit, sabzigovurma (hijau goreng dan daging), chighirtma (hidangan dimasak dari domba atau ayam berpakaian dengan telur), terong Dolma (hidangan dimasak dari terong, tomat dan manis paprika diisi dengan daging cincang dan dibumbui) dan nar govurma (daging panggang berpakaian dengan buah delima) juga disediakan yang dimasak dalam keluarga kaya. Keluarga kurang mampu melayani pilaf dimasak dalam susu dan berpakaian dengan kismis, kesemek kering. Para keluarga miskin menawarkan bozbash (rebus dengan kacang polong dan beberapa rempah-rempah) atau Dolma (daun pohon anggur diisi dengan domba cincang) dan dovgha (hidangan yang terbuat dari yoghurt cair dan bumbu dicincang halus). Setelah makan, para wanita minum teh dengan lemon atau selai dan meninggalkan pesta berkat bertunangan. Setelah tahap 'paltarkesdi' pernikahan besar, tahap terakhir dari upacara pernikahan dimulai.

Menurut sumber, di zaman kuno, pernikahan Azerbaijan berlangsung 40 hari dan 40 malam. Pada abad ke-19 dan 20, pernikahan besar di keluarga kaya berlangsung 7 hari 7 malam, kadang 3 hari, tetapi biasanya 1 hari, dalam keluarga rata-rata atau miskin. 2-3 hari sebelum pernikahan, seorang kurir dikirim ke sekeliling rumah untuk diberikan permen dan mengundang orang-orang untuk pesta pernikahan.
Sehari sebelum pernikahan kerabat dekat dan tetangga berkumpul di rumah pengantin untuk membantu. Hewan disembelih dan daging disimpan. Beberapa orang cincang daging, para wanita cincang untuk Dolma dan kebab Lule (daging cincang, dibentuk menjadi bentuk tabung dan dipanggang di atas meludahi). Para jeroan dari daging itu dipanggang dan melayani keluar pembantu. Setelah makan malam, tugas ditugaskan: pelayan-pelayan tenda pernikahan, manajer dari pernikahan, koki, pelayan, pembuat teh, distributor teh, juga orang yang bertanggung jawab untuk menyambut tamu, membawa musisi, dan lain-lain.

Sebuah tenda untuk upacara pernikahan didirikan di halaman mempelai pria atau tempat lain yang sesuai. Ini adalah 'toykhana' (rumah pernikahan). Di seluruh wilayah Azerbaijan pernikahan dimulai dengan suara zurna gara (instrumen angin oriental). Begitu sebagai pemain zurna tiba di toykhana itu, yang mereka berjalan ke posisi yang tinggi dan mulai memutar musik mengumumkan awal pernikahan. Penduduk desa, mendengar suara dari zurna dari jarak tertentu, mengalir menuju toykhana tersebut. Tamu Pernikahan memakai pakaian baru dan bersih. Sebuah pernikahan adalah perayaan untuk seluruh desa.

Jika upacara pernikahan merupakan inti dari adat dan tradisi kehidupan keluarga di Azerbaijan maka hiasannya itu musik. Keluarga yang kaya mengundang beberapa band musik yang terdiri dari khanende (seorang penyanyi yang biasanya menyanyikan mughams), beberapa sazende (pemain Saz) dan ashugs (penyair rakyat Kaukasia dan penyanyi) ke pernikahan. Pernikahan dalam keluarga miskin menampilkan pemain dari zurna, Balaban (instrumen angin), naghara (suatu oriental drum) dan gaval (a tamborin). Terlepas dari asal-usul sosial dan status keuangan keluarga, tidak mungkin untuk membayangkan sebuah pernikahan di Garabagh tanpa khanende, atau di Shirvan dan daerah lainnya tanpa ashugs.

Dalam upacara pernikahan pedesaan, lomba berbagai olahraga, permainan dan hiburan diselenggarakan. Orang-orang muda menunjukkan kemampuan mereka dalam pacuan kuda. Seorang kepala gaun-halus diikat di sekitar leher kuda menang atau pemiliknya diberikan kemeja. Beberapa berkompetisi di gulat dan lain-lain mengambil bagian dalam tes kekuatan, atau keterampilan mereka menembak.

Khinayakhdi

Salah satu kebiasaan adalah 'khinayakhdi' (semua gadis dan perempuan dicelup rambut mereka dan dihiasi tangan mereka dengan khna). Beberapa hari sebelum pernikahan, keluarga mempelai pria membawa seekor domba jantan diikat dengan pita makanan dan merah. Seperti malam mendekat, para wanita berkumpul di rumah pengantin perempuan. Ibu mempelai pria, saudara perempuan, kerabat dekat dan tetangga menyiapkan khoncha dan pergi ke rumah pengantin perempuan untuk upacara 'khinayakhdi'. Selain pacar untuk pengantin, dua lilin dihiasi, gula, teh, manisan dan buah, ada sepasang sepatu juga di khoncha tersebut. Semua orang dalam upacara bermain dan menari sampai tengah malam. Setelah makan malam, gadis-gadis mencelup tangan dan kaki masing-masing dengan khna, diiringi dengan lagu. Inti dari ritual ini adalah untuk menandai bahwa seorang gadis menjadi seorang wanita dan kehidupan masa kecilnya di belakang. Ini adalah upacara pernikahan terakhir di rumah pengantin perempuan.

Keluarga yang baru dan upacara “uzechikhdi”  

Tiga hari kemudian pesta pernikahan besar ada upacara "uzechikhdi" (penampilan pengantin wanita di depan orang tua suaminya setelah pernikahan). Di kebanyakan tempat upacara ini disebut "üç gün" (tiga hari). Selama "üç gün" ibu mempelai pria memasak makanan dan mengundang kerabat dekat dan tetangga untuk "Gelin gördü" (harfiah - untuk melihat pengantin wanita). Para pengunjung memberi hadiah-hadiahnya. Upacara "uzechikhdi" membawa pengantin ke dalam kehidupan keluarga barunya, ia menjadi salah satu anggota keluarga.

Upacara pernikahan yang didirikan keluarga Azerbaijan telah diperbaiki dan diperkaya selama bertahun-tahun dan berabad-abad dan telah diawetkan pentingnya dan kemegahan untuk zaman kita.